Europese landen adviseren een noodvoorraad: dit staat erin
In het kort
In Belgische en Franse media gaat het deze week over de vraag hoe overheden hun inwoners voorbereiden op een langdurige storing. Achter dat gepraat zit iets concreters, want vrijwel elk Europees land heeft inmiddels een eigen lijstje met wat je thuis moet hebben. Die lijstjes verschillen flink, en dat verschil is leerzamer dan de aanleiding waarom ze weer in het nieuws zijn.
Inhoudsopgave
Nederland rekent op drie dagen
De Nederlandse lijn is de kortste van de vier die we hier naast elkaar zetten. Op Denk Vooruit van de Rijksoverheid staat dat je de eerste 72 uur zelfstandig moet kunnen doorkomen, met drie liter water per persoon per dag. Verder noemt de lijst houdbaar eten zoals noten, groente in blik en gedroogd fruit, een zaklamp met extra batterijen, kaarsen en lucifers, een radio op batterijen, een mobiel met powerbank, contant geld, medicijnen, een EHBO-doos, dekens, een fluitje, gereedschap, hygiëneproducten, kopieën van je identiteitsbewijs en reservesleutels. Alles bij elkaar in een waterdichte verpakking op een plek waar je erbij kunt, en elk half jaar nalopen op houdbaarheid.
Die drie dagen zijn geen willekeurig getal. De Europese Commissie hanteert dezelfde termijn sinds ze vorig jaar haar strategie voor paraatheid presenteerde en lidstaten opriep om huishoudens 72 uur zelfstandig te laten zijn, met eten, water, medicijnen, batterijen en documenten, zo berichtte CNN destijds.
Duitsland gaat drie keer zo ver
Het Duitse Bundesamt für Bevölkerungsschutz und Katastrophenhilfe rekent niet op drie dagen maar op tien. In de Duitse basislijst staat twintig liter drinken per persoon en ongeveer veertien kilo eten, verdeeld over zeven groepen. Het is uitgesplitst tot op de halve kilo, met graanproducten, groente en peulvruchten, fruit en noten, zuivel, vis of vlees en vetten elk apart benoemd.
Dat verschil is niet alleen een kwestie van voorzichtigheid. Een lijst die per productgroep is uitgesplitst gaat ervan uit dat je normaal eet uit je voorraad en hem gewoon doorrolt. De Nederlandse lijst gaat uit van een pakket dat je apart wegzet. Dat eerste model is in de praktijk beter vol te houden, want een kast die je elke week gebruikt raakt niet stilletjes over datum.
Noorwegen en Zweden houden een week aan
De Noorse autoriteit voor civiele bescherming ging in 2024 van drie naar zeven dagen. Het uitgangspunt is dat je een week zonder stroom, water en communicatie moet kunnen, met minimaal twintig liter water per persoon in huis en liever meer. Zweden zit op hetzelfde niveau. Het Zweedse Myndigheten för civilt försvar schrijft dat elk huishouden ten minste zeven dagen op eigen kracht moet kunnen doorkomen zonder stroom, stromend water, mobiel netwerk en digitale betaalmiddelen.
Dat laatste rijtje is het interessantst. De Zweden noemen betalen expliciet als voorziening die wegvalt, en dat is precies het onderdeel dat in Nederlandse gesprekken het vaakst wordt vergeten. Zonder stroom in de wijk werkt de pinautomaat niet, werkt de kassa niet en werkt je betaalapp niet. Contant geld staat niet voor niets op de Nederlandse lijst, maar er staat niet bij hoeveel, en daar loopt bijna iedereen op vast.
Wat je uit het verschil kunt halen
Je hoeft niet te kiezen welk land gelijk heeft. Nuttiger is om te zien welke onderdelen op alle vier de lijsten staan, want dat is de kern waar niemand omheen kan. Water, houdbaar eten, licht op batterijen, een radio die het zonder netwerk doet, medicijnen, contant geld en papieren kopieën van je belangrijkste documenten. Dat is de basis, en die is met drie dagen al compleet.
Het verschil tussen drie dagen en zeven zit daarna vooral in water en in eten, en water is het zware deel. Drie liter per persoon per dag betekent voor een gezin van vier bijna veertig liter voor drie dagen en negentig voor een week. Dat zijn kratten, geen flesjes. Hoeveel je precies neerzet en hoe je het bewaart hebben we uitgerekend in ons stuk over drinkwater voor 72 uur.
Mijn eigen voorkeur ligt bij de Duitse aanpak, niet omdat tien dagen nodig is maar omdat een doorrollende voorraad blijft werken. Een noodpakket in een tas op zolder is over drie jaar een tas met verlopen blikken, en dat is precies het moment waarop je hem nodig hebt. Wie liever de Nederlandse route volgt, moet dan ook echt dat halfjaarlijkse rondje doen. Hoe je dat aanpakt staat in je noodpakket controleren.
Begin bij wat je al hebt
Geen van deze lijsten vraagt om een aankoop van honderden euro’s. In de meeste keukens staat al genoeg blik en pasta voor drie dagen, ligt er een zaklamp in de la en is er ergens een powerbank. Wat er meestal ontbreekt is water in de goede hoeveelheid, een radio die zonder internet werkt en briefgeld in kleine coupures. Die drie zijn in een middag geregeld, en daarmee heb je het grootste deel van elke Europese lijst afgevinkt. De rest is aanvullen, en dat mag rustig een paar maanden duren.