leefbewuster
Een beetje voorbereid. Een stuk geruster.
Home / Artikelen

Kan jouw huis onder water lopen? Zo check je het en wat je dan klaarlegt

In het kort

Meer dan de helft van de Nederlanders woont in een gebied dat kan overstromen. Dat klinkt groot, en het is ook groot, maar het zegt nog niets over jouw straat. Er is een eenvoudige manier om dat wel te weten, en daarna is het vooral een kwestie van een paar spullen klaarleggen en een paar afspraken maken. Geen reden voor slapeloze nachten, wel voor een kwartier uitzoekwerk.

Inhoudsopgave
Dijk met hoog water in de rivier naast een rij huizen
Foto: Daria from TaskArmy.nl via Unsplash

Zo check je het risico voor jouw adres

Op Overstroomik.nl vul je je postcode in, of laat je je telefoon je locatie bepalen. Je ziet dan hoe hoog het water bij een grote overstroming maximaal kan komen en of je huis een droge verdieping heeft. De site is een initiatief van Rijkswaterstaat, de veiligheidsregio’s, de waterschappen en twee ministeries, dus de cijfers komen niet uit de lucht vallen.

Een paar dingen zijn goed om te weten als je de uitkomst leest. De site rekent met extreme scenario’s, een doorbraak van een dijk, duin of sluis langs zee, de grote rivieren of meren. Het is dus de bovengrens, niet wat er bij een flinke herfststorm gebeurt. Ook ligt een laag gelegen polder niet zomaar vol als een badkuip. Hoge wegen, regionale dijken en de duur van het hoogwater bepalen mee hoe ver het water komt. Woon je vier meter onder NAP en geeft de site een halve meter aan, dan is dat geen fout.

Een droge verdieping telt alleen mee als je er dagenlang kunt blijven. De makers gaan uit van een verdieping van 2,65 meter hoog en halen de gegevens uit het Kadaster. Een zolder die je alleen via een vlizotrap bereikt, is in de praktijk een stuk minder prettig dan de site doet vermoeden.

Wat de site niet laat zien, is wateroverlast door hevige regen, een volle kelder of hoog grondwater. Daarvoor hebben we een apart stuk over wateroverlast rond je huis.

Blijven of weggaan

De uitkomst zegt vooral iets over de vraag die je bij een echte dreiging moet beantwoorden. Is vertrekken een optie, of is het verstandiger om juist te blijven? Bij een overstroming staan wegen snel onder water en zijn ze niet meer bruikbaar om weg te komen. Heb je een droge verdieping, dan is blijven en naar boven gaan vaak de veiligste keuze. Heb je die niet, dan moet je eerder weg.

De beslissing neem je niet alleen. Bij een echte dreiging adviseert de veiligheidsregio over blijven of weggaan, via NL-Alert, crisis.nl en de rampenzender van je regionale omroep. Wat jij nu kunt doen, is weten in welke situatie je zit, zodat het advies je niet overvalt. Wij vinden dat het belangrijkste voordeel van die check. Je weet vooraf of je bij het eerste bericht de tas pakt of de trap op gaat.

Wat je klaarlegt als je huis kan onderlopen

Het meeste overlapt met een gewoon noodpakket voor 72 uur, en dat is goed nieuws. Wat erbij komt, heeft vooral te maken met hoog en droog bewaren. Dit is de lijst die wij zouden aanhouden.

  • Drinkwater voor drie dagen, zo’n drie liter per persoon per dag, boven of op een plek die je makkelijk meeneemt.
  • Houdbaar eten dat je zonder koken kunt eten.
  • Een radio op batterijen of met een slinger, plus reservebatterijen.
  • Een zaklamp of hoofdlamp en een opgeladen powerbank.
  • Je medicijnen voor een paar dagen en een kopie van je medicijnlijst.
  • Kopieën van belangrijke papieren in een waterdichte zak of map.
  • Een fluitje, om op te vallen als je op een verdieping wacht.
  • Warme kleren, een deken en stevige laarzen.
  • Een paar grote vuilniszakken en ducttape.
  • Wat contant geld in kleine biljetten.

Water, eten, batterijen en vuilniszakken haal je gewoon in de supermarkt. Een radio, zaklamp en powerbank vind je bij een elektronicazaak of bouwmarkt, waterdichte zakken liggen bij outdoor- en kampeerwinkels en ook bij de grotere bouwmarkten. Voor de papieren kun je ons stuk over kopieën van belangrijke papieren erbij pakken.

Bewaar het pakket zo dat je er altijd bij kunt. Heb je een droge verdieping, zet het dan daar neer en niet in de kelder of de meterkast. Moet je weg, dan staat het het beste bij de voordeur of in de gang.

Afspraken die je nu al maakt

Spreek met je huisgenoten af waar je naartoe gaat als je moet vertrekken, bijvoorbeeld familie of vrienden buiten het gebied. Kijk of er in je straat iemand woont die niet zelf de trap op kan of geen auto heeft. En weet waar je gas, water en stroom afsluit, want dat kan nodig zijn voordat het water binnenkomt.

Laat je huisdieren niet buiten het plan. Voer, een reismand en een riem horen in hetzelfde rijtje als je eigen spullen. Een overstroming is in Nederland zeldzaam, en de kans dat je dit pakket ooit voor dat doel opent is klein. Maar het is hetzelfde pakket dat je helpt bij een stroomstoring of een dag zonder kraanwater, en die situaties komen een stuk vaker voor.