Naar de wc zonder stroom of water: zo regel je een eenvoudig noodtoilet
In het kort
Over water en eten in je noodpakket wordt veel gezegd. Over de wc bijna niets. Toch is dat vaak het eerste wat knelt als er langere tijd geen stroom of geen water is. Je kunt een dag zonder warme maaltijd, maar niet een dag zonder toilet. En wie er pas over nadenkt als de stortbak leeg blijft, staat met een probleem dat je met een emmer en een rol vuilniszakken vooraf had kunnen oplossen.
Inhoudsopgave
Waarom de wc het kan laten afweten
Bij een gewone, korte stroomstoring spoelt je toilet gewoon door. De waterleiding staat onder druk vanuit het drinkwaterbedrijf, en daar merk je in de eerste uren meestal niets van. Dat verandert als een storing lang duurt. Volgens Denk Vooruit, de voorbereidingssite van de Rijksoverheid, kan bij langdurige stroomuitval de druk in de waterleiding wegvallen. Woon je in een flat, dan valt bij een stroomstoring ook de pomp uit die het water naar boven brengt. Wat dat verder betekent voor lift en deurbel, lees je in ons stuk over een stroomstoring in een flat.
Het tweede probleem zit aan de afvoerkant. Het riool werkt in grote delen van Nederland met gemalen en pompen, en die hebben stroom nodig. Waterschap Zuiderzeeland stuurde in maart 2026 alle inwoners van Flevoland een folder over noodsituaties, en het advies van het waterschap is helder. Spoel bij langdurige stroomuitval zo min mogelijk water weg via gootsteen, toilet en afvoerputjes. Dat is ook in je eigen belang, want een overbelast riool kan terugstromen naar het laagste punt, en dat is soms jouw wc op de begane grond.
Er zijn dus twee situaties. Of er komt geen water meer uit de kraan, of het water is er wel maar het riool kan het niet aan. In beide gevallen wil je een plan B dat niet afhankelijk is van doorspoelen.
Wat de overheid en het waterschap adviseren
Denk Vooruit zet in de lijst voor het noodpakket al een paar dingen die je hier nodig hebt, namelijk wc-papier, natte doekjes, desinfecterende handgel en maandverband. Een noodtoilet staat er niet letterlijk bij. Het waterschap gaat een stap verder en noemt twee mogelijkheden voor als je de wc niet kunt of mag doorspoelen, een chemisch toilet als je dat hebt, of een emmer met een vuilniszak erin.
Daarnaast geeft het waterschap een tip om terugstromend rioolwater tegen te houden. Leg een handdoek over de pot, doe bril en deksel dicht en zet er iets zwaars op, zoals een zandzak. Een andere mogelijkheid is een opblaasbare leidingafsluiter, een soort ballon die je in de afvoer van het toilet opblaast tot hij klemt. Voor afvoerputjes werkt een stevige doek met iets zwaars erop.
Het is het nuchterste advies dat er over dit onderwerp ligt. Het is niet spannend en er hoort geen dure uitrusting bij. Het is gewoon een emmer.
Zo maak je een eenvoudig noodtoilet
Je kunt een noodtoilet op twee manieren inrichten. De eerste is in je eigen wc-pot. Klap de bril omhoog, leg een stevige vuilniszak in de pot en klap de bril weer naar beneden zodat de zak op zijn plek blijft. Je gebruikt je toilet dan zoals altijd, alleen spoel je niet door. Dit werkt prettig omdat het vertrouwd voelt, zeker voor kinderen.
De tweede manier is een losse emmer met deksel, bij voorkeur een stevige emmer van een liter of twintig. Leg er een vuilniszak in en vouw de rand over de emmer. Zo’n emmer kun je in een schuur of op het balkon zetten als het riool echt dicht moet, en je kunt hem meenemen als je ergens anders terechtkomt.
Strooi na elk gebruik een schepje van iets dat vocht opneemt in de zak. Kattenbakkorrels werken het best, maar zaagsel, turfmolm of droge tuinaarde doen hetzelfde werk. Het houdt de geur binnen de perken en voorkomt geklots als je de zak later dichtknoopt. Gebruik bij plassen zo weinig mogelijk extra, het gaat vooral om de vaste stoffen.
Is de zak voor een derde of de helft vol, knoop hem dan dicht, doe hem in een tweede zak en knoop die ook dicht. Bewaar de zakken buiten, in een afgesloten container of je restafvalbak, uit de zon en buiten bereik van kinderen en huisdieren. Gooi ze nooit in het riool of in de groenbak.
Wat je in huis haalt
Alles hieronder is gewoon in de supermarkt, de bouwmarkt of de dierenwinkel te koop. Een chemisch toilet vind je bij kampeerwinkels en de grotere bouwmarkten, maar voor een paar dagen heb je dat niet nodig.
- Een stevige emmer met deksel (bouwmarkt)
- Een rol extra sterke vuilniszakken, liefst met trekband (supermarkt)
- Een zak kattenbakkorrels of zaagsel en een oud schepje (dierenwinkel of supermarkt)
- Wc-papier en natte doekjes, zoals Denk Vooruit ook adviseert
- Desinfecterende handgel, want handen wassen met kraanwater zit er misschien niet in
- Wegwerphandschoenen voor het verwisselen van de zakken
- Een handdoek en iets zwaars om de pot af te sluiten, of een opblaasbare leidingafsluiter
Leg het bij elkaar in de emmer zelf. Dan heb je alles op één plek en neemt het weinig ruimte in. Neem het mee in je halfjaarlijkse ronde langs de noodpakketchecklist, want handgel en natte doekjes drogen op den duur uit.
Doorspoelen met een emmer water, mag dat?
Valt alleen het kraanwater weg en werkt het riool nog gewoon, dan kun je de wc doorspoelen door een flinke emmer water in één keer in de pot te gieten. Gebruik daar geen drinkwater voor. Denk Vooruit rekent 3 liter per persoon per dag voor drinken en eten, en dat water heb je nodig. Regenwater uit de ton of water van het afwassen is prima om door te spoelen.
Is de stroom langdurig uitgevallen in je hele regio, doe dit dan niet op eigen houtje. Juist dan kan het riool het water niet goed afvoeren, en dat is precies waar het waterschap voor waarschuwt. Volg in dat geval de berichten van je gemeente, veiligheidsregio of waterschap via de radio. Hoeveel drinkwater je zelf klaarzet, lees je in ons stuk over drinkwater voor 72 uur.
Een noodtoilet is geen leuk onderwerp om aan tafel te bespreken. Maar het is wel het onderdeel van je voorbereiding dat het meeste verschil maakt voor hoe leefbaar je huis blijft. Een emmer, een rol zakken en een zak korrels. Meer is het niet.