Aansluitstop in heel Utrecht door vol stroomnet: krijg je thuis vaker storingen
In het kort
Het stroomnet in de hele provincie Utrecht zit vol. Ook rond Amersfoort, Rhenen en Veenendaal, waar in de zomer nog ruimte was, geldt inmiddels een aansluitstop. Dat maakten netbeheerder Stedin en de provincie Utrecht op 1 oktober bekend, meldde RTV Utrecht. Regiodirecteur Warmold ten Zijthoff van Stedin zei dat je nu in de hele provincie te maken hebt met een wachtlijst. Het woord dat daarbij steeds valt, is netcongestie. Veel mensen horen daarin een waarschuwing voor stroomstoringen thuis. Dat is maar voor een klein deel terecht, en het loont om het verschil te kennen.
Inhoudsopgave
Wat netcongestie eigenlijk is
Netcongestie betekent niet dat er te weinig stroom is. Er wordt in Nederland genoeg opgewekt. Het probleem zit in het vervoer. De kabels en stations die stroom van centrales, zonneparken en windmolens naar huizen en bedrijven brengen, kunnen op sommige momenten niet meer aan wat er wordt gevraagd of teruggeleverd. RTV Utrecht vergelijkt het met een file op het net. De drukte komt van elektrische auto’s, warmtepompen, groeiende bedrijven en zonnepanelen die allemaal tegelijk het net op willen.
Die file staat niet de hele dag. Volgens Stedin is het vooral druk op werkdagen tussen 16.00 en 21.00 uur, als veel huishoudens tegelijk koken, de vaatwasser aanzetten en de auto aan de lader hangen. De rest van de dag is er vaak nog ruimte.
Wat een aansluitstop wel en niet betekent
Een aansluitstop gaat over nieuwe of zwaardere aansluitingen. Een bedrijf dat wil uitbreiden, een nieuwbouwproject of een huishouden dat een zwaardere aansluiting aanvraagt voor een laadpaal of een warmtepomp, komt op een wachtlijst. Stedin schrijft op de eigen uitlegpagina dat je dan niet meer direct extra stroom kunt krijgen. Huizenbouwprojecten die al zijn aangevraagd en op tijd starten, vallen volgens Stedin buiten die wachtlijst.
Wat een aansluitstop niet betekent, is dat de stroom die je nu hebt wordt afgeknepen. Je bestaande aansluiting blijft gewoon werken. De lamp gaat aan, de koelkast blijft koelen en je kunt je telefoon opladen zoals altijd.
Krijg je thuis vaker storingen?
Op korte termijn merk je er in de meeste huizen niets van. Veel storingen hebben een heel andere oorzaak, zoals een kabel die bij graafwerk wordt geraakt of een defect in een verdeelstation. Over die eerste oorzaak schreven we eerder bij de kapotte kabel in Susteren.
Toch is het risico niet nul, en de netbeheerder zegt dat ook. Gedeputeerde Huib van Essen legde bij RTV Utrecht uit dat in de gebieden waar het al het langst vol zit, eerst de netveiligheid moet worden geborgd. Bij een overbelast net kunnen storingen ontstaan en kan de stroom onverwacht uitvallen. In de rest van de provincie speelt dat volgens hem niet.
Wat je in je eigen huis eerder ziet, zijn spanningsproblemen. Stedin noemt knipperende lampen en omvormers van zonnepanelen die uitschakelen als herkenbare tekenen. Valt je omvormer op zonnige middagen regelmatig uit, dan is de spanning op het net in je straat te hoog. Dat is iets anders dan een stroomstoring, maar wel een signaal om te melden bij je netbeheerder.
Wat je zelf kunt doen
Je lost netcongestie niet in je eentje op, maar je kunt wel meehelpen en tegelijk je eigen huis wat robuuster maken.
- Zet de wasmachine, droger en vaatwasser waar het kan buiten de piek van 16.00 tot 21.00 uur.
- Laad een elektrische auto bij voorkeur ’s nachts of overdag, niet direct als je thuiskomt.
- Heb je zonnepanelen, gebruik je eigen stroom dan zoveel mogelijk overdag, bijvoorbeeld voor wassen en laden. Dat raadt Stedin ook aan.
- Ga je verbouwen of een warmtepomp of laadpaal plaatsen, vraag een eventuele zwaardere aansluiting ruim op tijd aan.
Wil je los van het net voorbereid zijn op een uitval, dan helpen dezelfde spullen als bij elke andere storing. Een volle powerbank, een zaklamp en een radio op batterijen dekken de eerste uren. Wie meer wil, kijkt naar een thuisbatterij of powerstation. Wat zo’n apparaat moet kunnen, hangt af van wat je echt aan wilt houden, en daar schreven we een apart stuk over, een powerstation bij stroomuitval.
Hoe lang dit duurt
De provincie en Stedin presenteerden op 1 oktober een nieuw plan om uit de aansluitstop te komen. Er komen onder meer extra gasgeneratoren, en bedrijven en huishoudens worden aangemoedigd om minder stroom te gebruiken tijdens de piek en vaker zelf stroom op te slaan in batterijen. Als dat plan werkt, zijn er volgens RTV Utrecht in 2028 weer nieuwe aansluitingen mogelijk, per gebied op een ander moment. Van Essen waarschuwde dat de wachtlijst niet in één keer verdwijnt. Het gaat stapje voor stapje.
Voor wie in Utrecht woont, is de nuchtere conclusie dat er weinig verandert aan de stroom die je nu hebt. Wie een laadpaal, warmtepomp of verbouwing plant, moet wel rekening houden met wachten. En wie zijn huis voorbereidt op een storing, doet dat niet vanwege netcongestie, maar omdat stroom om allerlei redenen kan uitvallen.