Regionale omroep valt weg bij langdurige stroomuitval: welke zender hoor je dan?
In het kort
Wie zich voorbereidt op een langdurige stroomuitval, krijgt van de overheid één vast advies mee over informatie. Leg een radio op batterijen klaar en stem af op de regionale omroep, want die is in een crisis de calamiteitenzender. Zaterdag 24 oktober bleek dat die zender het zelf niet zo lang volhoudt als jij thuis wordt gevraagd. Het AD schreef dat veel van de dertien regionale omroepen geen 72 uur zonder stroom kunnen blijven uitzenden. RadioFreak vatte het samen: er ligt niet genoeg diesel op voorraad voor de generatoren die het bij uitval overnemen.
Inhoudsopgave

Dat klinkt als een probleem voor omroepen en ministeries, en dat is het ook. Maar het verandert ook iets aan hoe je zelf naar je noodradio kijkt. Hieronder lees je wat er precies aan de hand is, welke zender in jouw regio de calamiteitenzender is en hoe je je radio zo instelt dat je zoveel mogelijk opvangt zolang er wordt uitgezonden.
Waarom de rampenzender het geen drie dagen redt
De regionale omroepen waren volgens het AD altijd ingericht op 24 uur onafgebroken uitzenden. Die 72 uur, de termijn die de overheid ook voor huishoudens hanteert, staat niet in de wet. Jan Müller van de RPO, de koepel van regionale omroepen, zegt in de krant dat die nieuwe termijn uit een Europese richtlijn komt. De omroepen willen zich eraan houden, maar de verdeling van diesel ziet hij als een taak van de overheid.
Het gaat daarbij niet alleen om de studio. Ook de zendmasten die het signaal de ether in sturen, draaien bij uitval op noodstroom. Valt de generator bij de mast stil, dan helpt een goede noodradio thuis je niet meer, hoe vol de batterijen ook zijn. Dat is het eigenlijke nieuws voor wie zich voorbereidt. De radio blijft het beste middel om in de eerste uren en de eerste dag op de hoogte te blijven, maar je kunt er op dit moment niet blind op rekenen dat er na een dag nog geluid uitkomt.
Welke zender in jouw regio de calamiteitenzender is
Op Denk vooruit, de voorlichtingssite van de Rijksoverheid, staat per regio de omroep met de FM-masten en frequenties. Wij hebben dat overzicht hieronder overgenomen. Veel omroepen zenden uit vanaf meer dan één mast. Kies de mast die het dichtst bij je woonplaats staat en controleer thuis welke frequentie het helderst binnenkomt.
| Regionale omroep | FM-mast en frequentie (MHz) | DAB-kanaal |
|---|---|---|
| Omrop Fryslân | Jirnsum 92.2, Smilde 92.5 | 5A |
| Radio Noord (Groningen) | Groningen 97.5 | 7C |
| Radio Drenthe | Smilde 90.8, Emmen 99.3 | 7C |
| Radio Oost (Overijssel) | Hengelo 89.4, Markelo 95.6, Deventer 97.9, Zwollerkerspel 99.4 | 6A |
| Radio Gelderland | Arnhem 88.9, Ugchelen 103.5, Ruurlo 90.4, Megen 89.1, Zaltbommel 99.6 | 12B |
| Radio M Utrecht | Lopik 93.1, Rhenen 97.9 | 12B |
| Omroep Flevoland | Lelystad 89.8 | 8B |
| NH Radio (Noord-Holland) | Amsterdam 88.9, Alkmaar 88.7, Hilversum 88.7, Wieringermeer 93.9 | 8B |
| Radio West (Zuid-Holland) | Den Haag 89.3, Leiden 88.0 | 5B |
| Radio Rijnmond (Zuid-Holland) | Rotterdam 93.4 | 5B |
| Omroep Zeeland | Goes 87.9, Vlissingen 98.4 | 5B |
| Omroep Brabant | West-Brabant 91.0, Midden-Brabant 91.9, Noordoost-Brabant 95.8, Zuidoost-Brabant 87.6 | 7C |
| L1 Radio (Limburg) | Roermond 100.3, Emmaberg 95.3 | 7C |
Op een DAB-radio vind je volgens Denk vooruit automatisch de omroep van je eigen regio. Met een simpele FM-radio stem je zelf af. Woon je dicht bij een provinciegrens, dan vang je vaak twee regionale omroepen op. Kies dan de omroep van je eigen provincie, want die brengt het nieuws over jouw omgeving. Zuid-Holland heeft er twee, Radio West en Radio Rijnmond; zoek uit welke van de twee over jouw woonplaats bericht.
Voor Friesland werkten we eerder al uit hoe je de juiste frequentie vindt en je radio op FM goed afstemt, in op welke zender je het nieuws volgt bij een stroomstoring in Friesland. Die werkwijze geldt in elke provincie.
Wat je met dit nieuws in huis doet
De belangrijkste conclusie is niet dat de noodradio overbodig is. Juist in de eerste uren van een uitval, als het mobiele netwerk overbelast raakt of wegvalt, is de regionale omroep vaak de enige plek waar je hoort wat er gebeurt en wat de veiligheidsregio adviseert. Een paar dingen maken het verschil.
- Schrijf de frequentie van jouw mast uit de tabel op een briefje en plak het op de radio. Zonder internet zoek je hem niet meer op.
- Stem de radio nu al een keer af, terwijl alles werkt. Dan weet je op welke stand en met welke antennepositie de zender het helderst is.
- Noteer ook de frequentie van een tweede mast of de omroep van de buurprovincie. Valt de mast bij jou in de buurt uit, dan vang je misschien nog een andere op.
- Luister in een langdurige uitval op vaste momenten, bijvoorbeeld rond het hele uur, in plaats van de radio de hele dag aan te laten. Zo houd je batterijen over voor het moment dat er wel nieuws is.
Welke stroombron het langst meegaat in een noodradio, batterijen, een slinger of een zonnepaneel, zetten we naast elkaar in noodradio op batterijen, slinger of zonnepaneel. Dat blijft de basis, ook nu blijkt dat de zender zelf een zwakke plek heeft.
Tot slot hoort bij een radio ook een afspraak zonder radio. Spreek met je huisgenoten af waar je elkaar treft en wie bij wie gaat kijken als er na een dag geen bericht meer komt. Dat vraagt geen diesel en geen zendmast, en het werkt dus ook op de derde dag. Of je huishouden die drie dagen echt redt, test je met onze checklist voor drie dagen zonder stroom.