Geen code per provincie meer: zo lees je nu een KNMI-waarschuwing
In het kort
Sinds deze maandag kleurt het KNMI geen hele provincies meer. Een waarschuwing voor storm, mist of gladheid geldt voortaan voor een getekend gebied, meldt de NOS. Dat is goed nieuws voor wie zich voorbereidt, want de vraag of je iets moet doen wordt preciezer. Het vraagt ook iets nieuws van je: je moet zelf nakijken of jouw plek binnen de lijn valt, en welke kaart je bekijkt.
Inhoudsopgave
Zo lees je de nieuwe kaart
Op de website van het KNMI en in de KNMI-app zoom je in op de kaart of zoek je op je woonplaats. Let daarbij op drie dingen.
- Elk weertype heeft een eigen kaart. Volgens het KNMI kunnen kou en een klein onweersgebied dus als twee aparte kaarten verschijnen. Kijk ze allemaal na als er iets speelt.
- Het gebied volgt het weer, niet de gemeentegrens. De lijn kan dwars door je regio lopen. Je buurgemeente kan dus een andere kleur hebben.
- Vlak bij een grens telt het ook. Woon je er dichtbij, dan raadt het KNMI aan extra op te letten. Weer houdt zich niet aan een lijn, dus reken jezelf in zo’n geval liever tot het gebied.
Laat de melding naar je toe komen
Een kaart helpt alleen als je hem opent. In de app zet je via het tandwiel rechtsboven meldingen aan voor je live locatie en voor opgeslagen plaatsen. Oranje en rood staan standaard aan. Geel kun je erbij zetten, maar niet los van oranje, en je hoort dan ook wanneer een waarschuwing van geel naar oranje gaat.
Sla ook de plaats op waar iemand woont voor wie je zorgt, zoals een ouder die alleen woont of een kind dat op kamers zit. Woonden jullie in dezelfde provincie, dan hadden jullie tot nu toe dezelfde kleur. Dat kan nu verschillen.
Houd er ook rekening mee dat de app stroom en internet nodig heeft. Andere weerapps, radio en tv gaan volgens het KNMI straks ook met de nieuwe gebieden werken, maar een datum staat er niet bij. Een noodradio op batterijen of slinger houdt je wel op de hoogte als de rest uitvalt.
Wat je doet bij welke kleur
De kleuren zelf blijven bestaan. De adviezen hieronder komen uit de KNMI-uitleg over windstoten, als voorbeeld. Voor andere weertypen heeft het KNMI eigen adviezen. Wat er voor thuis bij staat, is onze aanvulling.
Code geel, windstoten vanaf 75 kilometer per uur. Aan de kust in het winterhalfjaar vanaf 90. Doe ramen en deuren dicht, zet tuinmeubels en containers vast, blijf uit het bos en wees voorzichtig bij open water en bruggen. Rijd niet met een aanhanger of caravan. Voor thuis is dit het moment om ook even je spullen voor een stroomuitval na te lopen. Dat kost weinig en je zit er niet naast als het meevalt.
Code oranje, windstoten vanaf 100 kilometer per uur. Aan de kust in het winterhalfjaar vanaf 120. Stel een reis uit als dat kan en ga niet het water op. Op dit punt laad je telefoon en powerbank, en leg je een zaklamp klaar op een vaste plek. Bel je familie of buren die hulp nodig hebben voordat het begint, en niet erna.
Code rood. Het KNMI zegt het kort: blijf binnen, en volg de aanwijzingen van overheid en hulpdiensten. Rood is voor situaties die de samenleving kunnen ontwrichten, soms ook bij een kleine kans als het risico heel groot is. Krijg je ook een NL-Alert, volg dan wat daarin staat. Bij elke kleur geldt: bel de hulpdiensten alleen bij acuut gevaar.
Je meeste voorbereidingstijd zit vóór de code
Een waarschuwing mag maximaal 48 uur vooruit worden gegeven. Maar sinds april 2024 meldt het KNMI mogelijk gevaarlijk weer al tot zeven dagen vooruit in de weersverwachting. Dat hoeft geen code te worden, maar het kan wel. Juist die dagen zijn bruikbaar, omdat de winkels dan nog gewoon open zijn en het buiten nog droog is. Bij een lokale aanpak is dat extra handig, want het precieze gebied staat pas vast als de code er is. Wie alleen op een code voor zijn eigen straat wacht, heeft de minste tijd.
Kijk daarom bij zo’n bericht of je huis, tuin en spullen klaarstaan, zoals we deden in onze lijst voor het stormweekend van Austen. Na afloop helpt deze controle van huis en tuin.
Waarom het KNMI dit doet
Tot nu toe kregen grote delen van het land een waarschuwing, ook als meteorologen wisten dat dat niet nodig was. Sinds een wetswijziging van 20 mei mag het KNMI kleinere gebieden aanwijzen. Hoofddirecteur Maarten van Aalst zegt tegen de NOS dat mensen zo beter gewaarschuwd kunnen worden en dat het vertrouwen erdoor overeind blijft. Dat vertrouwen is ook voor jou van belang: hoe vaker een oranje code klopt voor jouw plek, hoe logischer het is om er echt iets mee te doen.